Skontaktowaliśmy się z Aplinkos apsaugos departamentas (Departamentem Ochrony Środowiska; AAD) w sprawie prawidłowej ewidencji opakowań wielokrotnego użytku i opakowań jednorazowych w GPAIS (Ujednoliconym Systemie Informacyjnym Ewidencji Produktów, Opakowań i Odpadów) oraz poprosiliśmy o wyjaśnienie możliwych kombinacji sposobów otrzymania i sposobów działalności.
Poniżej przedstawiamy odpowiedź AAD:
„W odpowiedzi na Państwa zapytanie przedstawiamy stanowisko specjalistów Aplinkos apsaugos departamentas prie Aplinkos ministerijos (Departamentu Ochrony Środowiska przy Ministerstwie Środowiska; dalej: Departament), którego nie należy traktować jako oficjalnej wykładni przepisów prawa ani rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie.
W odpowiedzi na Państwa zapytanie informujemy, że przy prowadzeniu ewidencji opakowań wielokrotnego użytku należy uwzględnić, jakie działania dotyczące takich opakowań występują w działalności przedsiębiorstwa, i odpowiednio rejestrować sposoby otrzymania oraz sposoby działalności. Funkcję „Ponownie wykorzystano i wprowadzono na rynek LR” można stosować, gdy opakowanie wielokrotnego użytku znajduje się już na rynku krajowym LR (Republiki Litewskiej): towary zostały przywiezione na drewnianej palecie wielokrotnego użytku, rozładowane w magazynie, a następnie paleta została ponownie załadowana własnymi towarami i wprowadzona na rynek LR. W GPAIS czynność tę rejestruje się, wskazując sposób otrzymania „Importowano (przywieziono)” oraz sposób działalności „Wprowadzono po raz pierwszy na rynek LR (rozpakowano)”. Gdy paleta wielokrotnego użytku zostaje załadowana własnymi towarami i wprowadzona na rynek LR, jako sposób otrzymania wskazuje się „Wyprodukowano (zapakowano)”, a jako sposób działalności „Ponownie wykorzystano i wprowadzono na rynek LR”.
Należy pamiętać, że opakowanie wielokrotnego użytku importowane (przywożone) na rynek krajowy LR musi zostać oznaczone jako „Wprowadzono po raz pierwszy na rynek LR (rozpakowano)” albo „Wprowadzono po raz pierwszy na rynek LR”.
Funkcja „Wykorzystano do pakowania własnych produktów” ma zastosowanie do producentów pustych opakowań, którzy niezależnie od sposobu otrzymania pustego opakowania, czyli jego importu lub wyprodukowania, wykorzystują je do pakowania własnych produktów: przedsiębiorstwo zaimportowało puste drewniane palety, umieściło na nich własne produkty i dostarczyło je na terytorium LR. W GPAIS dla pustych opakowań o kodzie 008 należy wskazać sposób otrzymania „Importowano (przywieziono)” oraz sposób działalności „Wykorzystano do pakowania własnych produktów”, natomiast dla załadowanych drewnianych palet o kodzie 048 należy wskazać sposób otrzymania „Wyprodukowano (zapakowano)” oraz sposób działalności „Wprowadzono po raz pierwszy na rynek LR”.
Funkcja „Przekazano podmiotom gospodarującym odpadami” ma zastosowanie, gdy zaimportowano (przywieziono) lub odzyskano z rynku LR drewniane opakowania wielokrotnego użytku, które nie nadają się już do dalszego wykorzystania, i przekazuje się je podmiotowi gospodarującemu odpadami. W GPAIS dla pustych drewnianych palet o kodzie 008 należy wskazać sposób otrzymania „Wyprodukowano” oraz sposób działalności „Przekazano podmiotom gospodarującym odpadami”.
W GPAIS należy wskazać sposób otrzymania „Importowano (przywieziono)” oraz sposób działalności „Wywieziono z rynku krajowego LR”, jeżeli na przykład przedsiębiorstwo wprowadza towary na rynek LR na palecie wielokrotnego użytku, nie rozładowuje ich ani w żaden sposób nie przepakowuje, a następnie wywozi je z rynku krajowego LR.
Funkcja „Odzyskano z rynku LR” ma zastosowanie, gdy opakowania wielokrotnego użytku są odzyskiwane samodzielnie przez producentów lub importerów albo gdy odzyskują je przedsiębiorstwa zajmujące się wynajmem i zbieraniem opakowań wielokrotnego użytku, a producent lub importer ponownie wykorzystuje takie opakowania odzyskane z rynku litewskiego do pakowania produktów lub towarów. Przykładowo, przy zakupie pustych używanych drewnianych palet w GPAIS dla pustych opakowań o kodzie 008 należy wskazać sposób otrzymania „Odzyskano (nabyto używane opakowania)” oraz sposób działalności „Odzyskano”. Po załadowaniu palet własnymi towarami i wprowadzeniu ich na rynek LR, w GPAIS dla załadowanych palet o kodzie 048 należy wskazać sposób otrzymania „Wyprodukowano (zapakowano)” oraz sposób działalności „Ponownie wykorzystano i wprowadzono na rynek LR”.
Informujemy, że pkt 44 Zasad stanowi: „Danych dotyczących opakowań zastąpionych nowymi, nieużywanymi opakowaniami nabytymi na Litwie lub opakowaniami wielokrotnego użytku przywiezionymi do Litwy, czyli importowanymi, nie uznaje się za dane dotyczące opakowań wielokrotnego użytku odzyskanych z rynku litewskiego i nie ujmuje się ich w ewidencji opakowań wielokrotnego użytku odzyskanych z rynku litewskiego, o której mowa w pkt 43 Zasad. Nowe, nieużywane opakowania nabyte na Litwie oraz opakowania wielokrotnego użytku przywiezione do Litwy, czyli importowane, należy ewidencjonować jako opakowania wielokrotnego użytku wprowadzone po raz pierwszy na rynek litewski. Używane opakowania wielokrotnego użytku uznaje się za odzyskane z rynku litewskiego, a dane dotyczące takich opakowań ujmuje się w ewidencji opakowań wielokrotnego użytku odzyskanych z rynku krajowego Republiki Litewskiej, o której mowa w pkt 43 Zasad, jeżeli opakowania wielokrotnego użytku są odzyskiwane samodzielnie przez producentów lub importerów albo gdy odzyskują je przedsiębiorstwa zajmujące się wynajmem i zbieraniem opakowań wielokrotnego użytku, a producent lub importer ponownie wykorzystuje takie opakowania odzyskane z rynku litewskiego do pakowania produktów lub towarów”.
Należy pamiętać, że zgodnie z art. 6 ust. 6 Ustawy Republiki Litewskiej o podatku od zanieczyszczania środowiska podatnicy są zwolnieni z podatku od zanieczyszczania środowiska odpadami z opakowań wielokrotnego użytku, jeżeli w pełni realizują cel zbierania i ponownego użycia określony przez Lietuvos Respublikos aplinkos ministras (Ministra Środowiska Republiki Litewskiej). Cele zostały określone rozporządzeniem nr D1-618 Lietuvos Respublikos aplinkos ministro (Ministra Środowiska Republiki Litewskiej) z dnia 2006 m. gruodžio 28 d. „W sprawie ustalenia celów zbierania i ponownego użycia opakowań”. Obecny cel dotyczący użycia i zbierania opakowań wielokrotnego użytku wynosi 80%.
W odniesieniu do kwestii wywozu za pośrednictwem osób trzecich należy pamiętać, że zgodnie z rozdziałem IV „DOKUMENTY UPOWAŻNIAJĄCE DO ULGI PODATKOWEJ”, pkt 14 Opisu procedury obliczania podatku od zanieczyszczania środowiska i zatajonego zanieczyszczenia za 2021 r. i lata następne, zatwierdzonego rozporządzeniem nr D1-143 z dnia 2021m. kovo 10 d. „W sprawie zatwierdzenia opisów procedury obliczania podatku od zanieczyszczania środowiska i zatajonego zanieczyszczenia za 2021 r. i lata następne” (dalej: Opis), „podatnik jest zwolniony z podatku od napełnionych opakowań wywiezionych za pośrednictwem osób trzecich wyłącznie wtedy, gdy osoba trzecia, rozumiana jako osoba, której podatnik przekazał swoje napełnione opakowania na podstawie umowy, samodzielnie wywiozła te napełnione opakowania z terytorium Republiki Litewskiej albo skorzystała w tym celu z usług transportowych”.
W naszej ocenie w GPAIS należy wskazać sposób otrzymania „Importowano (przywieziono)” oraz sposób działalności „Wywieziono z rynku krajowego LR za pośrednictwem osób trzecich”, jeżeli na przykład przedsiębiorstwo A zaimportowało (przywiozło) towary w opakowaniach i przekazało swoje napełnione opakowania przedsiębiorstwu B, które samodzielnie wywiozło je z rynku krajowego LR albo skorzystało w tym celu z usług transportowych.
Informujemy, że art. 2 ust. 19 Ustawy Republiki Litewskiej o gospodarowaniu opakowaniami i odpadami opakowaniowymi (dalej: Ustawa) stanowi, że:
Wykorzystanie opakowań na własne potrzeby oznacza:
1) rozpakowanie przez importera zapakowanych towarów przywiezionych przez niego na terytorium Republiki Litewskiej, jeżeli importer zamierza wykorzystać te towary we własnej działalności lub przekazać je innej osobie;
2) rozpakowanie przez producenta towarów zapakowanych przez niego na terytorium Republiki Litewskiej, jeżeli producent zamierza wykorzystać te towary we własnej działalności lub przekazać je innej osobie.
W GPAIS należy wskazać „Wykorzystano na własne potrzeby”, jeżeli na przykład przedsiębiorstwo importuje zapakowane towary, rozpakowuje je, a pozostające w przedsiębiorstwie opakowania jednorazowe stają się odpadami.
Należy pamiętać, że pkt 6 części 24 Zasad gospodarowania opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, zatwierdzonych rozporządzeniem nr 348 Lietuvos Respublikos aplinkos ministro (Ministra Środowiska Republiki Litewskiej) z dnia 2002 m. birželio 27 d. „W sprawie zatwierdzenia zasad gospodarowania opakowaniami i odpadami opakowaniowymi” (dalej: Zasady), stanowi, że „opakowania napełnione produktami i wykorzystane na własne potrzeby oraz opakowania napełnione produktami i przekazane innej osobie można ewidencjonować łącznie, ujmując łączną ilość takich opakowań jako opakowania napełnione produktami i przekazane innej osobie, albo ewidencjonować oddzielnie. Na początku roku sprawozdawczego GPAIS producenci i importerzy muszą wybrać sposób ewidencjonowania opakowań napełnionych produktami i wykorzystanych na własne potrzeby oraz opakowań napełnionych produktami i przekazanych innej osobie, łącznie albo oddzielnie, i nie mogą zmienić tego sposobu ewidencji do końca roku sprawozdawczego”.
Zalecamy zapoznanie się z materiałem wideo dotyczącym funkcji i ewidencji opakowań w GPAIS, dostępnym tutaj.
Slajdy z prezentacji są dostępne pod adresem https://www.gpais.eu w sekcji Aktualności → 2025-05-08 → Wdrożone zmiany dotyczące ewidencji opakowań wielokrotnego użytku nieobjętych systemem kaucyjnym.
Informacje o sposobie ewidencjonowania opakowań wielokrotnego użytku oraz opakowań wykorzystywanych na własne potrzeby są dostępne na stronie GPAIS w sekcji Najczęściej zadawane pytania → 2.1.6. Jak należy ewidencjonować opakowania wielokrotnego użytku, które są importowane, rozpakowywane na własne potrzeby, a następnie częściowo wykorzystywane do pakowania własnych towarów przedsiębiorstwa i wprowadzania ich na rynek krajowy?
Należy pamiętać, że Departament udziela konsultacji zgodnie z procedurą określoną w Zasadach konsultowania osób przez Aplinkos apsaugos departamentas (Departament Ochrony Środowiska). Podpunkt 4.2 Zasad konsultacji definiuje konsultację jako indywidualne lub ogólne wyjaśnienie, w zakresie kompetencji Departamentu, dotyczące stosowania wymagań przepisów ochrony środowiska. Zwracamy uwagę, że specjaliści Departamentu udzielają konsultacji w sprawach środowiskowych, ale nie rozstrzygają kwestii faktycznych ani nie oceniają konkretnych okoliczności faktycznych. Konsultacja nie stanowi oficjalnej wykładni aktu prawnego o charakterze regulacyjnym i nie ma mocy prawnej. Jeżeli dana osoba przedstawi dodatkowe informacje, treść konsultacji może ulec zmianie”.
